Küresel enerji piyasalarında yaşanan sert çalkantılar, merkez bankalarının faiz politikalarını doğrudan tehdit eden bir boyuta ulaştı. Brent ham petrol fiyatının 100 dolar sınırını aşmasıyla birlikte dizel ve doğal gaz maliyetlerinde gözlenen ivme, üretim ve tedarik zincirleri üzerinde geniş çaplı bir baskı oluşturuyor.
Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve İngiltere Merkez Bankası (BoE), rafineri marjları ile yakıt fiyatlarındaki yükselişin önümüzdeki dönemde enflasyon tahminlerini yukarı çekeceğini bildirdi. ECB Başkanı Christine Lagarde, işlenmiş yakıt maliyetlerindeki artışın ekonomi için kritik bir darboğaz yarattığını vurguladı. BoE Başkanı Andrew Bailey ise rafine ürün primlerinin piyasalardaki fiyat baskısını artırdığını belirterek şubat ayına kadar yeni faiz artışlarının yaşanabileceğine işaret etti.
Doğal gaz fiyatları Avrupa’da 2022 sonundan bu yana en yüksek seviyelere ulaşırken, bazı bölgelerde dizel vadeli işlemleri varil başına 200 doların üzerinde seyrediyor. Soğuk havalar öncesinde stok seviyelerinin düşüklüğü kriz riskini artırıyor. Ukrayna’nın Rus rafinerilerine yönelik hamleleri, Orta Doğu’daki çatışmalar ve Suudi Arabistan’daki boru hattı kesintileri Hürmüz Boğazı ve çevresindeki enerji akışını kısıtlayarak küresel rafineri kapasitesini sınırlarına dayadı.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), azalan stok tamponları ve yetersiz rafineri kapasitesi nedeniyle 2026 yılında petrol talebinde ciddi bir düşüş yaşanabileceği uyarısında bulundu. Artan enerji fiyatlarının yanı sıra yükselen gıda maliyetleri karşısında Macaristan ve İtalya gibi ülkeler vergi indirimleri ve sürücülere yönelik doğrudan destek adımlarını gündeme almaya başladı. Uzmanlar, kış şartlarının ağırlaşmasıyla birlikte mali durumu elveren ülkelerin enerji piyasalarına yönelik müdahalelerini artıracağını öngörüyor.
MERKEZ BANKALARINDAN ENFLASYON VE FAİZ UYARISI
STOKLAR YETERSİZ: KIŞ ÖNCESİ TEDARİK SIKINTISI DERİNLEŞİYOR
HÜKÜMETLER TÜKETİCİLERİ KORUMAK İÇİN DEVREDE
