BBC’de yer alan habere göre parti lideri Paul St-Pierre Plamondon, Quebec’in yeni başbakanı olurken; göçmenlik kotaları, monarşinin kaldırılması ve olası bağımsızlık referandumu gibi başlıklar Ottawa ile Quebec yönetimi arasında yeni bir dönemin başlayabileceğine işaret ediyor.
Kanada basınında yer alan seçim sonuçlarına göre, pazartesi günü gerçekleştirilen eyalet seçimlerinde Parti Québécois, azınlık hükümeti kurabilecek çoğunluğa ulaştı.
Parti, 2014’ten bu yana ilk kez iktidara gelirken, seçim sonucunun sekiz yıldır görevde olan Coalition Avenir Québec (CAQ) hükümetine yönelik seçmen tepkisinin bir sonucu olduğu değerlendiriliyor.
CAQ’nun eski lideri François Legault’nun ardından partinin başına geçen eski Başbakan Christine Fréchette ise Trois-Rivières’deki seçim yarışını kaybetti. Fréchette, yerel saatle 22.00 sıralarında yenilgiyi kabul ederek iktidarın devri sürecinde Plamondon ile işbirliği yapacağını açıkladı.
Plamondon’un seçim kampanyasındaki en dikkat çekici vaatlerinden biri, Quebec’in bağımsızlığı konusunda yeni bir referandum düzenlemek oldu.
Quebec’te daha önce 1980 ve 1995 yıllarında bağımsızlık referandumları yapılmıştı. Yeni başbakan, üçüncü bir referandum konusunda kararlı olduğunu belirtirken, oylamanın ABD Başkanı Donald Trump’ın görev süresinin sona ermesinin ardından, 2029 veya 2030 yıllarında yapılabileceğini ifade ediyor.
Mevcut anketlerde Quebec’in Kanada’dan ayrılmasına verilen destek yüzde 30 civarında bulunuyor.
Buna rağmen Plamondon, bağımsızlık referandumu düzenleme hedefinden vazgeçmiş değil. Quebec’in yanı sıra Alberta eyaletinde de bu ayın sonlarında ayrılığa ilişkin bir oylamanın gündeme gelmesi, Kanada’da federal hükümet açısından yeni bir birlik tartışması ihtimalini artırıyor.
Quebec yönetimi ile Ottawa arasında anlaşmazlık yaşanabilecek başlıklardan biri de monarşinin konumu.
Plamondon, seçim kampanyası sırasında Quebec’te monarşinin kaldırılmasını ve Kral III. Charles’ı temsil eden vali yardımcılığı makamına ayrılan bütçenin kesilmesini vaat etti. Söz konusu kaynağın evsizlikle mücadele gibi sosyal hizmetlere aktarılması planlanıyor.
2022’de Kral’a bağlılık yemini etmeyi reddeden milletvekilleri arasında yer alan Plamondon, vali yardımcısının yeni yasalara kraliyet onayı verme yetkisi nedeniyle planının anayasal açıdan ciddi hukuki engellerle karşılaşabileceğinin farkında. Yeni başbakan buna rağmen federal hükümetle olası bir hukuk mücadelesine hazır olduğunu belirtiyor.
Egemenlik tartışmasının yanı sıra göçmenlik de Quebec ile federal hükümet arasında yeni bir gerilim alanı olarak öne çıkıyor.
Plamondon, Ottawa tarafından belirlenen göçmenlik kotalarına karşı çıkarken, Quebec’in çıkarlarının ihlal edildiğini düşündüğü durumlarda federal hükümetle mücadele edeceğini ifade ediyor.
Kanada Başbakanı Mark Carney ise seçimlerin ardından Plamondon’u zaferinden dolayı tebrik etti ve yeni Quebec yönetimiyle işbirliği mesajı verdi.
Carney, ABD’nin ağustos ayında Kanada’ya uyguladığı ve Quebec ekonomisine yaklaşık 2 milyar Kanada doları darbe vurması beklenen yeni gümrük tarifelerinin yarattığı ortamda eyalet yönetimiyle birlikte çalışmanın önemine dikkat çekti.
Sosyal medya hesabından açıklama yapan Carney, daha güçlü bir Quebec’in Kanada’nın geleceği açısından önemli olduğunu belirterek, tarifelerden etkilenen işletmelere destek, evsizlikle mücadele ve konut arzının artırılması gibi konularda Plamondon ile çalışmayı beklediğini ifade etti.
Parti Québécois yeniden iktidarda
Bağımsızlık referandumu gündemde
Bağımsızlığa destek yüzde 30 civarında
Monarşiyle ilgili yeni kriz kapıda
Göçmenlik kotalarında da anlaşmazlık bekleniyor
Carney’den tansiyonu düşüren mesaj
